Jak zostać rolnikiem, czyli warunki nabycia gospodarstwa rolnego od innego rolnika

Ostatnio zgłosił się do mnie Klient, który postanowił zmienić branże i zostać rolnikiem. Zwrócił się zatem z pytaniem – jakie warunki musi spełnić by nabyć gospodarstwo rolne od innego rolnika?

Na początku wyjaśnić należy czym jest  gospodarstwo rolne oraz kim jest rolnik indywidualny.

Spełnienie przesłanek określonych w tych definicjach otwiera bowiem drogę do nabycia gospodarstwa rolnego. Zgodnie z Ustawa o kształtowaniu ustroju rolnego z dnia 11 kwietnia 2003 r. gospodarstwem rolnym jest:

  • gospodarstwo rolne w rozumieniu art. 553 Kodeksu cywilnego tj. grunty rolne wraz z gruntami leśnymi, budynkami lub ich częściami, urządzeniami i inwentarzem, jeżeli stanowią lub mogą stanowić zorganizowaną całość gospodarczą, oraz prawami związanymi z prowadzeniem gospodarstwa rolnego ,
  • w którym powierzchnia nieruchomości rolnej jest nie mniejsza niż 1 ha.

Należy pamiętać, że samo posiadanie lub własność gospodarstwa rolnego nie mogą być kwalifikowane jako jego prowadzenie, jeżeli nie wiąże się z nimi wykonywanie działalności rolniczej, co obejmuje również podejmowanie decyzji dotyczących prowadzenia działalności rolniczej w tym gospodarstwie. Konieczne jest zatem prowadzenie  w tym gospodarstwie rolnym określonej działalności wytwórczej w rolnictwie w zakresie produkcji roślinnej lub zwierzęcej, w tym produkcji ogrodniczej, sadowniczej i rybnej.

Za rolnika indywidualnego uważa się natomiast osobę fizyczną będącą właścicielem, użytkownikiem wieczystym, samoistnym posiadaczem lub dzierżawcą nieruchomości rolnych, których łączna powierzchnia użytków rolnych nie przekracza 300 ha, posiadającą kwalifikacje rolnicze oraz co najmniej od 5 lat zamieszkałą w gminie, na obszarze której jest położona jedna z nieruchomości rolnych wchodzących w skład gospodarstwa rolnego i prowadzącą przez ten okres osobiście to gospodarstwo.

Co do zasady, nabywcą nieruchomości rolnej może być wyłącznie rolnik indywidualny.

Mój Klient nie spełniał zatem powyższych warunków nabycia gospodarstwa rolnego. Nie oznacza to jednak zamknięcia jego drogi do rolnictwa.

Nabycie nieruchomości rolnej przez inne podmioty niż rolnika indywidualnego może nastąpić za zgodą Dyrektora Generalnego Krajowego Ośrodka Wsparcia Rolnictwa (KOWR), wyrażoną w drodze decyzji administracyjnej, wydanej na wniosek:

1)  zbywcy nieruchomości, jeżeli:

  • wykaże on, że nie było możliwości nabycia nieruchomości rolnej przez inne uprawnione podmioty np. rolnika indywidualnego, osobę bliską zbywcy, jednostkę samorządu terytorialnego czy Skarbu Państwa,
  • nabywca daje rękojmię należytego prowadzenia działalności rolniczej,
  • w wyniku nabycia nie dojdzie do nadmiernej koncentracji gruntów rolnych;

2)  osoby fizycznej zamierzającej utworzyć gospodarstwo rodzinne, która:

  • posiada kwalifikacje rolnicze albo oświadcza o zamiarze ich uzyskania w celu uzyskania pomocy z funduszy unijnych,
  • daje rękojmię należytego prowadzenia działalności rolniczej,
  • zobowiąże się do zamieszkiwania w okresie 5 lat od dnia nabycia nieruchomości na terenie gminy, na obszarze której położona jest jedna z nieruchomości rolnych, która wejdzie w skład tworzonego gospodarstwa rodzinnego,

która równocześnie, zobowiązuje się, że:

  • będzie prowadziła gospodarstwo rolne, w skład którego weszła nabyta nieruchomość rolna, przez okres co najmniej 10 lat od dnia nabycia przez niego tej nieruchomości;
  • będzie prowadziła je osobiście.

Wnioski o zgodę Dyrektora Generalnego KOWR powinny być kierowane do właściwych oddziałów terenowych KOWR, ze względu na położenie nieruchomości będącej przedmiotem obrotu.

Po uzyskaniu pozytywnej decyzji administracyjnej na nabycie nieruchomości rolnej można formalnie nabyć gospodarstwo rolne.

 

Podziel się tym wpisem!

7 komentarzy Dodaj swoje
  1. Dziękuję bardzo z informację. Od dzisiaj rozglądam się za kupnem małego gospodarstwa w Bieszczadach i tam jako rolnik będę wypoczywał na emeryturze wypasając owce. Spełniam wszystkie trzy warunki (kwalifikacje, rękojmia należytego prowadzenia gospodarstwa i zobowiązanie do zamieszkania w okresie 5 lat). Myślę, że wiek emeryta nie będzie przeszkadzał, by uzyskać zgodę Dyrektora Generalnego KOWR w nabyciu gospodarstwa.
    Pozdrawiam serdecznie.

  2. Witam serdecznie. Jeśli nabędę gospodarstwo rolne, zacznę płacić podatek i ubezpieczenie rolnicze, będę uprawiać ziemię i pobierać dotacje, to czy automatycznie stanę się rolnikiem? Jak szybko będę mogła uzyskać Warunki Zabudowy siedliskowej (Istniejący budynek mieszkalny chciałabym przeznaczyć na cele gospodarcze, a obok wybudować nowy dom)?

    1. Tak, po spełnieniu wymienionych przez Panią przesłanek automatycznie stanie się Pani rolnikiem, a WZ siedliskowej uzyska Pani po udokumentowaniu ich spełnienia. Czas nie jest określony prawnie. Wynika on wyłącznie z terminów poszczególnych czynności, tj. złożenie wniosku o dofinansowanie dla rolników czy opłacenie składki KRUS.

  3. Dziękuję bardzo z informację. Od dzisiaj rozglądam się za kupnem małego gospodarstwa w Bieszczadach i tam jako rolnik będę wypoczywał na emeryturze wypasając owce. Spełniam wszystkie trzy warunki (kwalifikacje, rękojmia należytego prowadzenia gospodarstwa i zobowiązanie do zamieszkania w okresie 5 lat). Myślę, że wiek emeryta nie będzie przeszkadzał, by uzyskać zgodę Dyrektora Generalnego KOWR w nabyciu gospodarstwa.
    Pozdrawiam serdecznie.

  4. Witam serdecznie,
    Jestem właścicielem gospodarstwa rolnego (tj. użytków rolnych częściowo zabudowanych wraz z gruntami leśnymi pow. 2 ha) od roku 2007. Mam kilka pytań:
    1) Czy do prowadzenia działalności rolniczej zalicza się prowadzenie działalności wytwórczej na własny użytek (prowadzenie sądu), czy musi być powiązany ze sprzedażą?
    2) Czy koszenie trawy i dotacje unijne na koszenie trawy zaliczają się do prowadzenia działalności rolniczej?
    3) Czy jeśli prowadzę działalność wytwórcza na własny użytek i biorę dotacje patrz punkt 2 to automatycznie jestem rolnikiem?
    4) Czy spełniam warunki do zabudowy siedliskowej, jeśli chciałabym przebudować, rozbudować i nadbudować budynek gospodarczy częściowo też na cele mieszkaniowe położony na użytku rolnym ?
    Serdecznie dziękuje za odpowiedz

  5. Niby tak, ale jakich wyrzeczeń kosztuje takie rozwiązanie? Jak bardzo musimy się dać uwiązać, żeby móc kupić ziemię, którą powinniśmy móc kupować, bo żyjemy w wolnym, demokratycznym państwie. I jeszcze gdyby nie była ona wyprzedawana zagranicznym kapitałom, byłabym w stanie to zrozumieć, ale kiedy okazuje się, że gdybym była zagranicznym inwestorem, i to najlepiej takim, z którym mogą wiązać się wielkie interesy, to będzie to o wiele prostsza procedura, niżeli w wypadku pozostawienia kapitału w naszym kraju. My jak chcemy kupić więcej niż 1 ha ziemi rolniczej to musimy się zobowiązywać. Ale do sedna.
    Już pierwszy punkt tego zobowiązania mówi: „wykaże on, że nie było możliwości nabycia nieruchomości rolnej przez inne uprawnione podmioty np. rolnika indywidualnego, osobę bliską zbywcy, jednostkę samorządu terytorialnego czy Skarbu Państwa”.
    Gdyby tak jeszcze ten rolnik indywidualny, osobę bliską zbywcy zostawić, to jednostka samorządu terytorialnego i Skarb Państwa? Żeby zrobić coś takiego, trzeba ogłosić jakiś przetarg, przynajmniej tak to sobie wyobrażam. Jakie szanse, że żadna z wyżej wymienionych instytucji się nie zainteresuje? Znikoma myślę.
    „zobowiąże się do zamieszkiwania w okresie 5 lat od dnia nabycia nieruchomości na terenie gminy, na obszarze której położona jest jedna z nieruchomości rolnych, która wejdzie w skład tworzonego gospodarstwa rodzinnego,”

    Jakim prawem ktoś zobowiązuje mnie do mieszkania gdziekolwiek przez określony czas? Przez 5 lat może się tyle wydarzyć, że się obudzę z ręką w nocniku, jak frankowicze.

    „będzie prowadziła gospodarstwo rolne, w skład którego weszła nabyta nieruchomość rolna, przez okres co najmniej 10 lat od dnia nabycia przez niego tej nieruchomości”

    10 lat prowadzenia gospodarstwa rolnego? A co, jeśli po 5 latach zachoruję, i nie będę już w stanie tego gospodarstwa prowadzić. A co, jeśli po prostu mi się to znudzi, stwierdzę, że to jednak nie jest to, co chce w życiu robić? Muszę czekać 10 lat, żeby móc to zmienić? W moim wieku 10 lat to naprawdę spory kawał czasu.

    To nie są warunki, które równo chronią dwie strony zawarcia umowy. To są warunki, w których ewidentnie jedna strona chce mieć przewagę. Pytanie, kto jest w stanie realnie udźwignąć taki ciężar przewagi, kogo ten ciężar nie przygniecie.

    P.S Absolutnie nie mam żadnych merytorycznych zastrzeżeń, jeśli chodzi o artykuł – napisany jasno, przejrzyście, i przede wszystkim bardzo obiektywnie. Ja pozwoliłam wyrazić swoją subiektywną opinię, bo chyba po to są komentarze. Być może skłoni to kogoś do przemyśleń, a może nikt tego nawet nie przeczyta 😉

  6. Chce prowadzić uprawę szparagi na 5 ha ziemi. Mam podpisać umowę dzierżawy na ta ziemię. Mam wykształcenie rolnicze zawodowe ale umowę o prace i płace ZUS. Jak opodatkować uprawę szparagi i jak zostać rolnikiem bo uprawa szparagi nie zalicza się chyba pod dział specjalne o których mowa w ustawie o podatku dochodowym od osób fizycznych A nie wiem czy spełniam warunki aby prowadzić ta uprawę w formie gospodarstwa rolnego.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

1 + sixteen =